Utiliteitsgebouwen

Als eigenaar of beheerder van utiliteitsgebouwen is het noodzakelijk om stil te staan bij de verlichting. Het gaat hier vaak over openbare gebouwen, zoals bijvoorbeeld overheidsgebouwen, ziekenhuizen, zorgcentra, bibliotheken, scholen, etc.
In veel utiliteitsgebouwen krijgt goede verlichting nauwelijks aandacht. Er is bespaard bij de aanleg van de installatie en dat wreekt zich uiteindelijk in het gebruik. Er is nog veel te winnen, zowel in kwalitatief opzicht als uit oogmerk van energie- en kostenbesparing.
De besparingskansen worden zelfs groter, want nieuwe systemen worden steeds goedkoper, terwijl de kosten voor energie alleen maar stijgen.

De toepassing van energie-efficiënte systemen is nog beperkt. Minder dan twintig procent van utiliteitsgebouwen is uitgerust met hoogfrequente verlichting. In minder dan een kwart van de gebouwen worden daglichtafhankelijke regelingen gebruikt die ervoor zorgen dat het kunstlicht dimt als de zon doorkomt. Aanwezigheidsdetectie komt in één op de acht gebouwen voor. Er valt in de meeste gebouwen nog heel wat te verbeteren.

Waarom is goed licht belangrijk?

Goed licht in utiliteitsgebouwen verhoogt het concentratievermogen en vermindert de faalkans. In verkeersruimten is licht belangrijk om je te kunnen oriënteren. In sommige situaties is goed licht zelfs essentieel voor een succesvolle taakuitoefening. Daglicht is voor dit alles het beste. Maar bij gebrek aan daglicht is aanvulling met kunstlicht in de juiste sterkte, kleur en richting een goede tweede. In verblijfsruimten is daarnaast een goede regelbaarheid van belang. In de eerste plaats omdat verschillende mensen verschillende activiteiten verrichten en daarbij een ander lichtniveau wensen. In de tweede plaats omdat mensen zich prettiger voelen als zij zelf invloed hebben op het lichtniveau in een ruimte.

Waarom is energiebesparing belangrijk?

In utiliteitsgebouwen gaat gemiddeld 22 procent van het energiegebruik op aan verlichting. Een deel van de verlichtingsenergie wordt afgegeven als warmte, die met airconditioning weer moet worden afgevoerd.
Investeren in energie-efficiënte verlichting kan, zeker met het oog op stijgende energieprijzen, tot een significante kostenbesparing leiden. Daarnaast leidt energie-efficiënte verlichting ook tot verlaging van onderhoudskosten: nieuwe lichtsystemen hebben aanzienlijk meer branduren dan oude. Aandacht voor energiebesparing gaat vaak hand in hand met aandacht voor de kwaliteit van verlichting.
In veel utiliteitsgebouwen waar de verlichting onzuinig is, zijn er ook klachten over flikkerend licht of te weinig licht. Besparing op het energiegebruik voor verlichting leidt in de praktijk tot beter licht voor minder energie.

Kunnen wij nog steeds besparen op verlichting?
De meeste oude verlichtingsinstallaties worden gekenmerkt door een relatief lage investering en hoge exploitatiekosten. Nieuwe installaties kennen meestal een hogere investering die zich in de loop van enkele jaren door een lagere exploitatielast terugverdient.
Het blijkt dat 40 tot 60 procent van utiliteitsgebouwen nog wordt verlicht met een systeem van fluorescentielampen met conventionele voorschakelapparaten. Vaak ook met gebrekkige armaturen. In veel ruimten brandt de verlichting de gehele dag en vaak onnodig.

Kansen voor bestaande gebouwen en nieuwe gebouwen!

Het ontwerp van efficiënte verlichting in een bestaande situatie begint met inventarisatie van de aanwezige lichtsituatie (lichtniveau), gebruiksdoeleinden, functies en gebruikstijden, alsook de bestaande installatie (systemen, onderhoud situatie). Om een nieuw plan te maken is kennis nodig van de wensen en eisen van de eindgebruikers en van mogelijkheden en kosten van nieuwe systemen. Om een nieuw lichtplan te implementeren is ten slotte een flexibel budget nodig. Dat is nodig omdat bij vernieuwing van een installatie niet zelden verborgen gebreken aan de oppervlakte komen die tegelijk moeten worden verholpen.
Met deze gegevens kan een nieuw lichtplan met technische onderbouwing en een opgave van kosten en besparingen worden gemaakt.

Bij de ontwikkeling van een nieuw gebouw wordt helaas vaak nog op een traditionele manier gewerkt: eerst wordt het gebouw ontworpen en vaak als laatste wordt een verlichtingsinstallatie aangebracht. Om de bouwkosten te beperken, kiest men voor een goedkope installatie, ook al is die in het gebruik duurder. De regelgeving stelt eisen aan de energieprestatie van de verlichtingsinstallatie, maar geeft alleen een ondergrens aan.

Er is een hogere ambitie haalbaar door de verlichtingssituatie eerder in het planproces mee te nemen. Het belang van goede, duurzame en gezonde verlichting dient prioriteit te krijgen, waardoor er in de nieuwbouw anders om wordt gegaan met de financiering van een lichtinstallatie.

Zowel bij bestaande als nieuwe utiliteitsgebouwen levert Pre-Lite veel toegevoegde waarde voor uw projecten.

Neem eens een kijkje bij de door ons uitgevoerde projecten voor Utiliteitsgebouwen